अन्तरबार्ता

‘यहाँ जेनरिक र ब्राण्ड नेमको बारेमा भ्रम फैलाइएको छ’

के हो जेनरिक ? देश कुन अवस्थामा छ ? औषधिको सप्लाई कसरी भएको छ ? कस्ता उद्योगहरु छन् ? जेनरिक र ब्राण्ड नेममा के भिन्नता छ ? आदि कुरालाई स्पष्ट परिभाषित गर्नु पर्छ कि पर्दैन ? अनि जनतालाई सस्तो औषधि खुवाउने कि गुणस्तरीय खुवाउने ?

सेवा केन्द्रीय स्तरको भएपछि हैसियत दिँदा के हुन्छ र ?

युवा डाक्टर रविन खड्काले भरतपुर अस्पतालको मेडिकल सुपरीटेन्डेन (मेसु)को रुपमा कार्यभार सम्हालेको दुई महिना पुगेको छ । यसबीचमा उनले अस्पताल सुधारका लागि अल्पकालिन र दीर्घकालिन महत्वको केही कामहरु अघि बढाउने प्रयास शुरु गरिसकेका छन् । कार्यभार सम्हालेको यो छोटो अवधीमा उनले के के गरे र के के गर्ने प्रयासमा छन् ? नेपाली हेल्थका लागि रामप्रसाद न्यौपानेले यसै सन्दर्भमा डा .खड्कासंग कुराकानी गरेका थिए । हेरौँ कुराकानीको सारसंक्षेप:

‘उहाँहरुले २२ बुँदा संसदबाट पास गराउने ग्यारेन्टी खोज्नु भयो, हामीले सक्दैनौँ भन्यौँ’

डा. केसीको अनशन लम्बिन्दै जाँदा यसलाई जसरी पनि निकास निकाल्नु पर्छ भनेर हामी एकदमै लचक भयौँ । बार्ता बस्नु अघि माथेमा सरहरुसंग बस्यौँ । छलफल गर्यौँ । अस्ती ८ गते एक खालको समझदारी भयो । तर..

डा. केसीको अनशन, मिडियाको सपोर्ट र हाम्रो डर

यत्रो पटक अनशन भयो उस्तै प्रकारका मागका लागि तर न त केसीका बारेमा बहस चल्छ नत मागका विषयमा । उहाँ अनसन बसे देखि नै धेरैको समर्थन र थोरै विरोधका स्वर सुनिन्छ । तर समय बढ्दै जाँदा उहाँको स्वास्थ्यमा समस्या देखाइन्छ र त्यसपछि जीवन रक्षाको कुरा हुने नै भयो । अनि आन्दोलन छिटो टुंग्याउने नाममा चाहिने नचाहिने सम्झौँता कार्यान्वनय गर्न सक्ने नसक्ने सम्झौँता गरिन्छ । र यो पन्ध्रौँ पटकको अनशनमा पनि त्यस्तै हुने छाटकाट देखिएको छ ।

‘कर हटेपछि निजी क्षेत्रको स्वास्थ्य सेवा केहि न केही सस्तो त हुन्छ नै’

स्वास्थ्य सेवामा लाग्दै आएका करहरु खारेज हुनुपर्छ भनेर हामीले धेरै पहिले देखि नै सरकारको ध्यानाकर्षण गराउँदै आएका थियौँ । किनभने एकातर्फ निजीसंग राज्यले कर माथि कर थोपर्ने, अर्को तिर जनमानसमा गएर निजी अस्पतालको सेवा अत्यन्त महंगो हो भन्दै भ्रम छर्दै हिडने काम भइरहेको थियो ।

‘अरु मन्त्रालयमा बजेट घट्यो भन्दैमा स्वास्थ्यमा घटाउनै पर्छ भन्ने छैन’

पहिलो कुरा चिकित्सक गएनन् भनेर मात्रै हुँदैन । उनीहरुको लागि जाने बाताबरण छ कि छैन ? त्यो हेर्नुपर्छ । बाताबरण नभए बनाउनुपर्छ भन्ने लाग्छ । मैले त्यस कोणबाट सोचेकी छु ।

ईशान : अन्तराष्ट्रिय स्तरको सेवा दिने निजी स्तरको पहिलो बाल अस्पताल

विहान ८ देखि बेलुका ८ बजेसम्म अर्थात दैनिक १२ घण्टा बालरोग विशेषज्ञ सेवा दिइ रहेका छौँ । २४ घण्टा आकस्मिक सेवा सञ्चालनमा छ । त्यसमा बालरोग विशेषज्ञ , बालसल्य चिकित्सक, तथा प्रसुति सेवा पनि सम्मिलित छन् ।

सूर्ति नियन्त्रणमा उत्कृष्ठ कानून बनाउन सक्ने नेपालले कार्यान्वनय गर्न किन सक्दैन ?

जब अन्तशुल्क स्टिकर विना बजार आउने सूर्तिजन्य पदार्थ गैरकानूनी हुन्छ । त्यस्तै ९० प्रतिशत चित्र नछापिएका पदार्थ पनि गैरकानूनी हुन् । त्यो कुरा राजश्वले बुझ्नुपर्छ । बुझेको पनि छ तर अहिलेसम्म नबुझेजस्तो भइरहेको छ । राजश्वका कर्मचारीले नेपालको पव्लिक हेल्थ कानून के हो ? कस्तो छ ? भनेर बुझ्नुपर्ने देखिन्छ ।

मिर्गौला फेल हुने सम्भावनाबाट कसरी जोगिने ?

पछिल्लो समयमा युवाहरुमा मिर्गौला फेल हुने समस्या बढेको पाइएको छ । अधिकांंश मिगौला फेल उच्च रक्तचापका कारण भएको पाइएको छ । भर्खरको उमेरमा रक्तचाप बढ्नुमा ९० प्रतिशत कारण मिर्गौलामा समस्या हुनु हो भनेर भन्न सकिन्छ ।

‘काउन्सिलको स्विकृति नलिई डाक्टरको रुपमा एक जना बिरामी छुन पाइन्न’

नेपाली होस या विदेशी । युनिभर्सिटीबाट डाक्टरको डिग्री हासिल गरेर मात्रै हुँदैन । नेपालमा चिकित्सकीय अभ्यास गर्न नेपाल मेडिकल काउन्सिलमा दर्ता भएको हुनुपर्छ । यो जसले गरेको छैनन् तिनीहरु कानूनको दायरामा आउँछन् ।